Ceza Muhakemesi Kanunu · 5271 sayılı Kanun
CMK Madde 76 — Diğer kişilerin beden muayenesi ve vücuttan örnek alınması
Mağdur ve diğer kişilerden delil amacıyla örnek alınmasında sağlık, rıza ve çekinme güvenceleri birlikte uygulanır.
CMK Madde 76 açıklaması
Mağdurun muayenesi veya vücudundan örnek alınması sağlığını tehlikeye düşürmemeli ve cerrahi müdahale içermemelidir. Kural olarak yargısal karar, acil durumda sonradan onaya sunulmak üzere savcı kararı aranır. Mağdur rıza gösteriyorsa bu karara gerek bulunmaz; çocuğun soybağının araştırılmasına ilişkin karar şartı ayrıca korunur.
Tanıklıktan çekinme nedenleri varsa muayene veya örnek vermekten kaçınılabilir. Çocuk ve akıl hastasının temsilcisi hakkında özel kurallar vardır; temsilci de şüpheli veya sanıksa kararı hâkim verir. Bu durumda elde edilen delillerin ileride kullanılması da maddede belirtilen temsilci iznine bağlıdır.
CMK Madde 76 resmî metni
Diğer kişilerin beden muayenesi ve vücuttan örnek alınması
Madde 76 – (Değişik: 25/5/2005 – 5353/3 md.) (1) Bir suça ilişkin delil elde etmek amacıyla, mağdurun vücudu üzerinde dış veya iç beden muayenesi yapılabilmesine veya vücudundan kan veya benzeri biyolojik örneklerle saç, tükürük, tırnak gibi örnekler alınabilmesine; sağlığını tehlikeye düşürmemek ve cerrahî bir müdahalede bulunmamak koşuluyla; Cumhuriyet savcısının istemiyle ya da re'sen hâkim veya mahkeme, gecikmesinde sakınca bulunan hâllerde Cumhuriyet savcısı tarafından karar verilebilir. Cumhuriyet savcısının kararı, yirmidört saat içinde hâkim veya mahkemenin onayına sunulur. Hâkim veya mahkeme, yirmidört saat içinde kararını verir. Onaylanmayan kararlar hükümsüz kalır ve elde edilen deliller kullanılamaz. (2) Mağdurun rızasının varlığı halinde, bu işlemlerin yapılabilmesi için birinci fıkra hükmüne göre karar alınmasına gerek yoktur. (3) Çocuğun soy bağının araştırılmasına gerek duyulması halinde; bu araştırmanın yapılabilmesi için birinci fıkra hükmüne göre karar alınması gerekir. (4) Tanıklıktan çekinme sebepleri ile muayeneden veya vücuttan örnek alınmasından kaçınılabilir. Çocuk ve akıl hastasının çekinmesi konusunda kanunî temsilcisi karar verir. Çocuk veya akıl hastasının, tanıklığın hukukî anlam ve sonuçlarını algılayabilecek durumda olması hâlinde, görüşü de alınır. Kanunî temsilci de şüpheli veya sanık ise bu konuda hâkim tarafından karar verilir. Ancak, bu hâlde elde edilen deliller davanın ileri aşamalarında şüpheli veya sanık olmayan kanunî temsilcinin izni olmadıkça kullanılamaz. (5) Bu madde gereğince verilen hâkim veya mahkeme kararlarına itiraz edilebilir.
