Hukuk Muhakemeleri Kanunu · 6100 sayılı Kanun
HMK Madde 203 — Senetle ispat zorunluluğunun istisnaları
Kanunda sayılan özel durumlarda, normalde senetle ispatlanacak hukuki işlem tanıkla da ispatlanabilir.
HMK Madde 203 açıklaması
Belirli yakınlar arasındaki işlemler, yazılı belge düzenlenmemesinin yerleşik teamül olduğu işler ve olağanüstü koşullar istisnalar arasındadır. İrade bozukluğu ve aşırı yararlanma iddiaları ile üçüncü kişilerin muvazaa iddiaları için de tanık imkânı tanınır.
İstisnanın dayandığı koşulun somut olayda bulunması gerekir. Her akrabalık ilişkisi veya tarafın belge almamayı tercih etmesi yeterli değildir. Senedin kaybolması bakımından da beklenmeyen olay, zorlayıcı neden veya maddede belirtilen muhafaza koşullarını destekleyen delil veya emare aranır.
HMK Madde 203 resmî metni
Senetle ispat zorunluluğunun istisnaları
MADDE 203- (1) Aşağıdaki hâllerde tanık dinlenebilir: a) Altsoy ve üstsoy, kardeşler, eşler, kayınbaba, kaynana ile gelin ve damat arasındaki işlemler. b) İşin niteliğine ve tarafların durumlarına göre, senede bağlanmaması teamül olarak yerleşmiş bulunan hukuki işlemler. c) Yangın, deniz kazası, deprem gibi senet alınmasında imkânsızlık veya olağanüstü güçlük bulunan hâllerde yapılan işlemler. ç) Hukuki işlemlerde irade bozukluğu ile aşırı yararlanma iddiaları. d) Hukuki işlemlere ve senetlere karşı üçüncü kişilerin muvazaa iddiaları. e) Bir senedin sahibi elinde beklenmeyen bir olay veya zorlayıcı bir nedenle yahut usulüne göre teslim edilen bir memur elinde veya noterlikte herhangi bir şekilde kaybolduğu kanısını kuvvetlendirecek delil veya emarelerin bulunması hâli.