Türk Medenî Kanunu · 4721 sayılı Kanun
Madde 23: Vazgeçme ve aşırı sınırlamaya karşı
Kimse, hak ve fiil ehliyetlerinden kısmen de olsa vazgeçemez. Kimse özgürlüklerinden vazgeçemez veya onları hukuka ya da ahlâka aykırı olarak sınırlayamaz. Yazılı rıza üzerine insan kökenli biyolojik maddelerin alınması, aşılanması ve nakli mümkündür. Ancak, biyolojik madde verme borcu altına girmiş olandan edimini yerine getirmesi istenemez; maddî ve manevî tazminat isteminde bulunulamaz.
Madde açıklaması
Hak ve fiil ehliyetinden ve özgürlüklerden vazgeçilemez; bunlar hukuka veya ahlâka aykırı biçimde sınırlanamaz.
Madde üç kademeli bir koruma kurar. Kimse hak ve fiil ehliyetinden kısmen de olsa vazgeçemez; bu yöndeki bir sözleşme hükmü geçersizdir. Kimse özgürlüklerinden vazgeçemez veya onları hukuka ya da ahlâka aykırı olarak sınırlayamaz.
Sınırlamanın tümü yasak değildir: ölçüsüz, süresiz ya da kişiyi ekonomik olarak teslim alan sınırlamalar hedeftedir. Makul kapsam ve süredeki rekabet yasağı gibi kayıtlar bu yüzden geçerli sayılabilir.
Maddenin devamı insan kökenli biyolojik maddelerin alınması, aşılanması ve nakline yazılı rıza koşuluyla izin verir; ancak biyolojik madde verme borcu altına giren kişiden ediminin zorla yerine getirilmesi istenemez.