Türkiye Cumhuriyeti Anayasası · 2709 sayılı Kanun
T.C. Anayasası Madde 68 — Parti kurma, partilere girme ve partilerden ayrılma
Parti kurma ve üyelik serbesttir; yaş, meslek, anayasal ilkelere uygunluk ve mali yardım koşulları belirlenir.
T.C. Anayasası Madde 68 açıklaması
Vatandaşlar ön izin olmadan parti kurabilir, usulüne göre üye olabilir ve ayrılabilir; üyelik yaşı on sekizdir. Partiler demokratik hayatın vazgeçilmez unsurudur. Tüzük, program ve eylemleri maddede sayılan bağımsızlık, bütünlük, insan hakları, eşitlik, hukuk devleti, egemenlik ve demokratik-laik Cumhuriyet ilkelerine aykırı olamaz; diktatörlüğü veya suçu teşvik edemez.
Yargı mensupları, belirtilen kamu görevlileri, Silahlı Kuvvetler mensupları ve yükseköğretim öncesi öğrenciler üye olamaz. Yükseköğretim elemanları ve öğrencilerin üyelik esasları kanunla düzenlenir; öğretim elemanlarına merkez organlar dışındaki parti görevleri verilemez.
Devlet partilere yeterli ve hakça mali yardım yapar. Yardım, aidat ve bağış esasları kanunla düzenlenir; parti faaliyetleri Anayasa ve kanun sınırlarında yürütülür.
T.C. Anayasası Madde 68 resmî metni
Parti kurma, partilere girme ve partilerden ayrılma
Madde 68 – (Değişik: 23/7/1995-4121/6 md.) Vatandaşlar, siyasi parti kurma ve usulüne göre partilere girme ve partilerden ayrılma hakkına sahiptir. Parti üyesi olabilmek için onsekiz yaşını doldurmuş olmak gerekir. Siyasi partiler, demokratik siyasi hayatın vazgeçilmez unsurlarıdır. Siyasi partiler önceden izin almadan kurulurlar ve Anayasa ve kanun hükümleri içerisinde faaliyetlerini sürdürürler. Siyasi partilerin tüzük ve programları ile eylemleri, Devletin bağımsızlığına, ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğüne, insan haklarına, eşitlik ve hukuk devleti ilkelerine, millet egemenliğine, demokratik ve laik Cumhuriyet ilkelerine aykırı olamaz; sınıf veya zümre diktatörlüğünü veya herhangi bir tür diktatörlüğü savunmayı ve yerleştirmeyi amaçlayamaz; suç işlenmesini teşvik edemez. Hakimler ve savcılar, Sayıştay dahil yüksek yargı organları mensupları, kamu kurum ve kuruluşlarının memur statüsündeki görevlileri, yaptıkları hizmet bakımından işçi niteliği taşımayan diğer kamu görevlileri, Silahlı Kuvvetler mensupları ile yükseköğretim öncesi öğrencileri siyasi partilere üye olamazlar. Yüksek öğretim elemanlarının siyasi partilere üye olmaları ancak kanunla düzenlenebilir. Kanun bu elemanların, siyasi partilerin merkez organları dışında kalan parti görevi almalarına cevaz veremez ve parti üyesi yüksek öğretim elemanlarının yüksek öğretim kurumlarında uyacakları esasları belirler. Yüksek öğretim öğrencilerinin siyasi partilere üye olabilmelerine ilişkin esaslar kanunla düzenlenir Siyasi partilere, Devlet, yeterli düzeyde ve hakça mali yardım yapar. Partilere yapılacak yardımın, alacakları üye aidatının ve bağışların tabi olduğu esaslar kanunla düzenlenir.