Hukuk Muhakemeleri Kanunu · 6100 sayılı Kanun
Madde 34: Yasaklılık sebepleri
(1) Hâkim, aşağıdaki hâllerde davaya bakamaz; talep olmasa bile çekinmek zorundadır:
a) Kendisine ait olan veya doğrudan doğruya ya da dolayısıyla ilgili olduğu davada.
b) Aralarında evlilik bağı kalksa bile eşinin davasında.
c) Kendisi veya eşinin altsoy veya üstsoyunun davasında.
ç) Kendisi ile arasında evlatlık bağı bulunanın davasında.
d) Üçüncü derece de dâhil olmak üzere kan veya kendisini oluşturan evlilik bağı kalksa dahi kayın hısımlığı bulunanların davasında.
e) Nişanlısının davasında.
f) İki taraftan birinin vekili, vasisi, kayyımı veya yasal danışmanı sıfatıyla hareket ettiği davada.
Madde açıklaması
Kanunda sayılan kişisel bağları bulunan hâkim, talep olmasa bile davadan çekinmek zorundadır.
Kendisini ilgilendiren dava, eşin veya belirli hısımların davası, nişanlılık ve evlatlık ilişkisi gibi durumlar yasaklılık sebebi olabilir. Evliliğin sona ermesi, maddede korunan eş veya kayın hısımlığı bağlantılarının etkisini her durumda ortadan kaldırmaz.
Hâkimin taraflardan birinin vekili, vasisi, kayyımı veya yasal danışmanı olarak hareket ettiği dava da yasak kapsamındadır. Bu hâllerde çekinme için tarafın itirazı beklenmez. Kanuni yasaklılık ile tarafsızlığı şüpheye düşüren başka olgulara dayalı ret sebepleri ayrı değerlendirilmelidir.