Kentkuran Hukuk
KENTKURAN
HUKUK
Kategori IIİcra ve İflas

İcra ve İflas Hukuku

Alacak takibi, haciz, konkordato ve iflas süreçlerine ilişkin makaleler bu bölüm altında yayımlanacaktır. İçeriklerimiz İcra ve İflas Kanunu'nun (2004 sayılı) güncel hükümleri ve Yargıtay 12. Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları ışığında hazırlanmaktadır.

10 makaleKanun maddesi referanslıTüm Kategoriler
Son Eklenenİcra Takibinin Başlatılması: İlamlı ve İlamsız Takip Türleri18 Nisan 2026
18 Nisan 2026

İcra Takibinin Başlatılması: İlamlı ve İlamsız Takip Türleri

Alacağın cebri icra ile tahsili yolları

İcra takibi nasıl başlatılır, ilamlı ve ilamsız takip arasındaki farklar nelerdir? Takip talebi, ödeme emri ve haciz sürecinin temel esasları.

Cebri icra hukukunun temel amacı, alacaklının para alacağına devlet eliyle güvenli biçimde kavuşturulmasıdır. İcra ve İflas Kanunu (İİK) bu amaçla iki ana takip türü öngörmüştür: mahkeme ilamına dayanan ilamlı takip ve doğrudan icra dairesine başvurularak başlatılan ilamsız takip. Hangi yolun seçileceği, alacağın hukuki niteliğine ve elde bulunan belgelere göre değişir.

İlamsız Takip ve Takip Talebi

İlamsız takip, yalnızca para ve teminat alacakları için işletilebilen bir yoldur. Alacaklının elinde mahkeme kararı bulunmasa dahi, İİK m.42 uyarınca borçlunun yerleşim yerindeki icra dairesine takip talebi vererek süreci başlatması mümkündür. Bu yolun temel avantajı, hızlı ve düşük maliyetli olmasıdır.

Takip talebi üzerine icra dairesi, borçluya ödeme emri tebliğ eder. Borçlu, ödeme emrinin tebliğinden itibaren yedi gün içinde itiraz etmezse takip kesinleşir; aksi halde alacaklının itirazı bertaraf etmek için ek hukuki adım atması gerekir.

Takip talebinde alacağın dayanağı, miktarı, faiz başlangıcı ve faiz türü açık yazılmalıdır. Belirsiz veya çelişkili takip talepleri, sonradan itirazın kaldırılması ya da iptali aşamasında ispat güçlüğü yaratabilir.

İlamlı Takip ve Şartları

Mahkeme ilamı veya ilam niteliğinde sayılan belgelere (kayıtsız şartsız bir borç ikrarını içeren noter senetleri, hakem kararları gibi) dayanan alacaklar için ilamlı takip yolu açıktır. Bu takip türünde borçluya yedi gün süreli icra emri gönderilir; itiraz takibi durdurmaz.

İlamlı takipte borçlunun savunmaları sınırlıdır. Ancak icranın geri bırakılmasına yönelik İİK m.33'teki itfa, imhal veya zamanaşımı iddiaları belgeye dayandırılarak ileri sürülebilir.

Yetkili İcra Dairesi

Yetkili icra dairesi kural olarak borçlunun yerleşim yerindeki icra dairesidir. Ancak sözleşmeden doğan para borçlarında alacaklı, sözleşmenin ifa edileceği yer icra dairesinde de takip başlatabilir. Yetki itirazı, ödeme emrine itirazla birlikte ve süresinde ileri sürülmelidir; aksi takdirde yetki itirazı hakkı düşer.

Uygulamada Dikkat Edilecek Noktalar

İcra ve iflas süreçlerinde takip yolunun seçimi, alacağın dayanağına ve eldeki belgeye göre yapılmalıdır. İlamsız takip, kambiyo takibi, ilamlı takip, ihtiyati haciz, konkordato veya iflas yolu aynı sonucu hedeflese de süreler, itiraz imkânları ve masraf kalemleri birbirinden farklıdır.

Tebligat tarihi, ödeme veya itiraz süresi, haciz talebi, satış isteme süresi ve şikâyet süreleri dosyanın en kritik aşamalarıdır. Bu nedenle ödeme emri, icra emri, haciz tutanağı, kıymet takdiri raporu ve satış ilanı gibi belgelerin tebliğ tarihleri ayrı bir çizelgede takip edilmelidir.

Alacaklı bakımından faiz hesabı, takip talebinin açıklığı ve borçlunun malvarlığı araştırması; borçlu bakımından ise itiraz sebepleri, haczedilmezlik iddiaları ve menfi tespit imkânı baştan değerlendirilmelidir. Aksi halde usuli bir eksiklik, esasa ilişkin haklılığı gölgede bırakabilir.

İlgili Kanun Maddeleri

  • İİK m.42Para ve teminat alacakları için takip yolları
    + Tam metni göster
    Madde 42 – Bir paranın ödenmesine veya bir teminatın verilmesine dair olan cebri icralar takip talebiyle başlar ve haciz yoliyle veya rehnin paraya çevrilmesi yahut iflas suretiyle cereyan eder.
    (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/8 md.) Yabancı devlet aleyhine ilamsız takip yoluna başvurulamaz.
    (Ek fıkra: 15/8/2017-KHK-694/8 md.; Aynen kabul: 1/2/2018-7078/8 md.) İdari yargının görev alanına giren konularda ilamsız takip yoluna başvurulamaz.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

  • İİK m.43İflasa tabi şahıslar hakkında takip
    + Tam metni göster
    Madde 43 – (Değişik 18/2/1965-538/21 md.)
    İflas yolu ile takip, ancak Ticaret Kanunu gereğince tacir sayılan veya tacirler hakındaki hükümlere tabi bulunanlar ile özel kanunlarına göre tacir olmadıkları halde iflasa tabi bulundukları bildirilen hakiki veya hükmi şahıslar hakkında yapılır. Şu kadar ki, alacaklı bu kimseler hakkında haciz yolu ile de takipte bulunabilir.
    Bu yollardan birini seçen alacaklı bir defaya mahsus olmak üzere o yolu bırakıp harc ödemeksizin diğerine yeni baştan müracaat edebilir.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

  • İİK m.50Yetkili icra dairesi
    + Tam metni göster
    Madde 50 – (Değişik: 3/7/1940-3890/1 md.)
    Para veya teminat borcu için takip hususunda Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yetkiye dair hükümleri kıyas yolu ile tatbik olunur. Şu kadar ki, takibe esas olan akdin yapıldığı icra dairesi de takibe yetkilidir.
    Yetki itirazı esas hakkındaki itirazla birlikte yapılır. İcra mahkemesi tarafından önce yetki meselesi tetkik ve kati surette karara raptolunur.
    İki icra mahkemesi arasında yetki noktasından ihtilaf çıkarsa Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 25 inci maddesi hükmü tatbik olunur.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

  • İİK m.58Takip talebinin içeriği
    + Tam metni göster
    Madde 58 – (Değişik: 18/2/1965-538/30 md.)
    (Değişik birinci fıkra: 2/7/2012-6352/9 md.) Takip talebi icra dairesine yazılı veya sözlü olarak ya da elektronik ortamda yapılır. 
    Talepte şunlar gösterilir:
    1. (Değişik: 2/7/2012-6352/9 md.) Alacaklının ve varsa kanuni temsilcisinin ve vekilinin adı, soyadı; alacaklı veya vekili adına ödemenin yapılacağı banka adı ile hesap bilgileri; varsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası; şöhret ve yerleşim yeri; alacaklı yabancı memlekette oturuyorsa Türkiye’de göstereceği yerleşim yeri (Yerleşim yeri gösteremezse icra dairesinin bulunduğu yer yerleşim yeri sayılır.);
    2. (Değişik: 2/7/2012-6352/9 md.) Borçlunun ve varsa kanuni temsilcisinin adı, soyadı, alacaklı tarafından biliniyorsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası, şöhret ve yerleşim yeri;
    Bir terekeye karşı yapılan taleplerde kendilerine tebligat yapılacak mirasçıların adı, soyadı, biliniyorsa Türkiye Cumhuriyeti kimlik numarası veya vergi kimlik numarası, şöhret ve yerleşim yerleri;
    3. (Değişik: 17/7/2003-4949/12 md.) Alacağın veya istenen teminatın Türk parasıyla tutarı ve faizli alacaklarda faizin miktarı ile işlemeye başladığı gün, alacak veya teminat yabancı para ise alacağın hangi tarihteki kur üzerinden talep edildiği ve faizi;    
    4. Senet, senet yoksa borcun sebebi;
    5. Takip yollarından hangisinin seçildiği;
    Alacak belgeye dayanmakta ise, belgenin aslının veya alacaklı yahut mümessili tarafından tasdik edilmiş, borçlu sayısından bir fazla örneğinin takip talebi anında icra dairesine tevdii mecburidir.
    Alacaklıya takip talebinde bulunduğuna ve verdiği belgelere, talep ve takip masraflarına dair bedava ve pulsuz bir makbuz verilir.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

  • İİK m.60İlamsız takipte ödeme emri
    + Tam metni göster
    Madde 60 – (Değişik: 18/2/1965-538/31 md.)
    (Değişik birinci fıkra: 2/7/2012-6352/10 md.) İcra müdürü takip talebinin bu Kanunda öngörülen şartları içerdiğine karar verirse ödeme emri düzenler. Talebin kabul edilmemesi halinde verilen karar tutanağa yazılır.
    Emir:
    1. (Değişik: 2/7/2012-6352/10 md.) Alacaklının veya vekilinin banka hesap numarası hariç olmak üzere, 58 inci maddeye göre takip talebine yazılması lazım gelen kayıtları,
    2. (Değişik: 2/7/2012-6352/10 md.) Borcun ve masrafların yedi gün içinde icra dairesine ait ödeme emrinde yazılı olan banka hesabına ödenmesi, borç, teminat verilmesi mükellefiyeti ise teminatın bu süre içinde gösterilmesi ihtarını,
    3. Takibin dayandığı senet altındaki imza kendisine ait değilse yine bu yedi gün içinde bu cihetin ayrıca ve açıkça bildirilmesi; aksi halde icra takibinde senedin kendisinden sadır sayılacağı,
    Senet altındaki imzayı reddettiği takdirde icra mahkemesi önünde yapılacak duruşmada hazır bulunması; buna uymazsa vakı itirazın muvakkaten kaldırılmasına karar verileceği,
    Borcun tamamına veya bir kısmına yahut alacaklının takibat icrası hakkına dair bir itirazı varsa bunu da aynı süre içinde beyan etmesi,
    İhtarını,
    4. Senet veya borca itirazını bildirmediği takdirde yukarda yazılı yedi günlük süre içinde 74 üncü maddeye göre mal beyanında bulunması ve bulunmazsa hapisle tazyik olunacağı; mal beyanında bulunmaz veya hakikate aykırı beyanda bulunursa ayrıca hapisle cezalandırılacağı ihtarını,
    5. Borç ödenmez veya itiraz olunmazsa cebri icraya devam edileceği beyanını,
    İhtiva eder.
    Ödeme emri iki nüsha olarak düzenlenir. Bir nüshası borçluya gönderilir, diğeri icra dosyasına konulur. Alacaklı isterse kendisine ayrıca tasdikli bir nüsha verilir. Nüshalar arasında fark bulunduğu takdirde borçludaki muteber sayılır.
    Alacaklıya verilen nüsha hiçbir resim ve harca tabi değildir.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

  • İİK m.32İlamlı takipte icra emri
    + Tam metni göster
    Madde 32 – (Değişik: 18/2/1965-538/16 md.)
    Para borcuna veya teminat verilmesine dair olan ilam icra dairesine verilince icra memuru borçluya bir icra emri tebliğ eder. Bu emirde 24 üncü maddede yazılanlardan başka hükmolunan şeyin cinsi ve miktarı gösterilir ve nihayet yedi gün içinde ödenmesi ve bu müddet içinde borç ödenmez veya hükmolunan teminat verilmezse icra mahkemesinden veya istinaf veya temyiz yahut iadei muhakeme yolu ile ait olduğu mahkemeden icranın geri bırakılmasına dair bir karar getirilmedikçe cebri icra yapılacağı ve bu müddet içinde 74 üncü madde mucibince mal beyanında bulunması ve bulunmazsa hapis ile tazyik olunacağı, mal beyanında bulunmaz veya hakikata muhalif beyanda bulunursa hapis ile cezalandırılacağı ihtar edilir.
    (Ek fıkra: 2/7/2012-6352/7 md.) Yabancı devlet aleyhine başlatılan ilamlı icra takiplerine ilişkin icra emrinde uluslararası andlaşmalar saklı kalmak kaydıyla, borçlu devlete ait olan mallar hakkında cebri icra yapılabileceği hususu ayrıca ihtar edilir.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

  • İİK m.33İcranın geri bırakılması
    + Tam metni göster
    Madde 33 – (Değişik: 18/2/1965-538/17 md.)
    İcra emrinin tebliği üzerine borçlu yedi gün içinde dilekçe ile icra mahkemesine başvurarak borcun zamanaşımına uğradığı veya imhal veya itfa edildiği itirazında bulunabilir. İtfa veya imhal iddiası yetkili mercilerce re’sen yapılmış veya usulüne göre tasdik edilmiş yahut icra dairesinde veya icra mahkemesinde veya mahkeme önünde ikrar olunmuş senetle tevsik edildiği takdirde icra geri bırakılır.
    İcra emrinin tebliğinden sonraki devrede tahakkuk etmiş itfa, imhal, veya zamanaşımına dayanan geri bırakma istekleri her zaman yapılabilir. Bunlardan itfa veya imhale dayanan istekler mutlaka noterlikçe re’sen yapılmış veya tasdik olunmuş belgelere veya icra zaptına istinat ettirilmelidir.
    İcra mahkemesi, geri bırakılma talebini reddettiği takdirde borçlu ancak istinaf veya temyiz yoluna başvuru süresi içinde alacağı karşılıyacak nakit veya icra mahkemesince kabul edilecek taşınır rehin veya esham veya tahvilat veya taşınmaz rehni yahut muteber bir banka kefaleti göstermek şartiyle istinaf veya temyiz yoluna başvurabilir. Borçlunun yeter malı mahcuz ise veya borçlunun talebi üzerine istinaf veya temyiz yoluna başvuru süresi içinde yeter malı haczedilmişse bu fıkrada yazılı teminatı göstermeye lüzum yoktur.
    Borçlu olmadığı parayı ödemek mecburiyetinde kalan borçlunun 72 nci madde mucibince istirdat davası açarak paranın geriye verilmesini istemek hakkı saklıdır.
    
    İlamın zamanaşımına uğradığı iddiası:
    Madde 33/a – (Ek: 18/2/1965-538/18 md.)
    İlamın zamanaşımına uğradığı veya zamanaşımının kesildiği veya tatile uğradığı iddiaları icra mahkemesi tarafından resmi vesikalara müsteniden incelenerek icranın geri bırakılmasına veya devamına karar verilir.
    Alacaklı, icranın geri bırakılması kararının kesinleştiğinin kendisine tebliğinden sonra, zamanaşımının vakı olmadığını ispat sadedinde ve 7 gün içinde umumi mahkemelerde dava açabilir. Aksi takdirde icrası istenen ilamın zamanaşımına uğradığı hususu kesin hüküm teşkil eder.
    İcranın devamına karar verilmesi halinde 33 üncü maddenin son fıkrası burada da uygulanır.

    Kaynak: mevzuat.gov.tr · son inceleme: 2026-05-12

Madde metinleri yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Güncel ve resmî metin için mevzuat.gov.tr esastır.

Sonuç

Takip yolunun seçimi, alacağın niteliğine ve eldeki belgelere göre yapılmalıdır. Süre kayıplarının ve yetki uyuşmazlıklarının önüne geçmek için takip talebi, faiz hesabı ve tebligat adresleri baştan dikkatle kontrol edilmelidir.

Bu makale bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki görüş yerine geçmez. Somut bir mesele için profesyonel destek almak isterseniz danışmanlık talep edebilirsiniz.

Danışmanlık Talebi