Birinci zümre, mirasbırakanın altsoyudur (TMK m.495): çocuklar, torunlar, torun çocukları. İkinci zümre, mirasbırakanın ana ve babası ile onların altsoyudur (TMK m.496): kardeşler, yeğenler. Üçüncü zümre ise büyük ana ve babalar ile onların altsoyudur (TMK m.497): amca, hala, dayı, teyze ve onların çocukları.

Zümre içinde 'halefiyet' ilkesi geçerlidir: Mirasbırakandan önce ölmüş bir mirasçının payı, onun altsoyuna geçer. Örneğin mirasbırakandan önce ölmüş çocuğun payı, onun çocuklarına (mirasbırakanın torunlarına) eşit olarak dağılır.

TMK m.499, sağ kalan eşin miras payını birlikte mirasçı olduğu zümreye göre belirler. Birinci zümre (altsoy) ile birlikte ise mirasın 1/4'ü, ikinci zümre (ana-baba ve altsoyu) ile birlikte ise 1/2'si, üçüncü zümrenin büyük ana-babaları ve altsoyları ile birlikte ise 3/4'ü sağ kalan eşindir.

Üçüncü zümrede büyük ana-babalar ve onların altsoyu da kalmamışsa, mirasın tamamı sağ kalan eşe geçer (TMK m.499/4). Sağ kalan eş, ayrıca mal rejimi tasfiyesinden katılma alacağı talep etme hakkına da sahiptir; bu, miras payının yanına eklenir.

Evlat edinilen, evlat edinen ve onun altsoyuna kan hısımı gibi mirasçı olur (TMK m.500). Evlilik dışı çocuk, soybağı kurulduğu ölçüde mirasçıdır; soybağının ana yönünden kuruluşu doğumla, baba yönünden kuruluşu evlilik, tanıma veya hâkim hükmü ile gerçekleşir.

Yasal mirasçısı bulunmayan mirasbırakanın mirası Devlete geçer (TMK m.501). Devletin mirasçılığı yedek niteliktedir; yalnızca üç zümrede ve sağ kalan eşte mirasçı bulunmaması halinde söz konusu olur.

Miras uyuşmazlıklarında ilk adım mirasçılık durumunun, tereke kapsamının ve varsa ölüme bağlı tasarrufların netleştirilmesidir. Nüfus kayıtları, veraset ilamı, tapu kayıtları, banka yazıları, vasiyetname açılış tutanakları ve murisin sağlığındaki devir işlemleri birlikte incelenmelidir.

Tenkis, muris muvazaası, mirasın reddi, vasiyetnamenin iptali ve mirastan feragat gibi konularda süreler ve dava türleri birbirinden farklıdır. Öğrenme tarihi, mirasın açılması, vasiyetnamenin açılması ve ret beyanı gibi tarihlerin doğru saptanması hak kaybını önler.

Aile içi işlemler çoğu zaman yazılı belgeye dayanmadan yürüdüğü için banka dekontları, tapu bedelleri, murisin ekonomik ihtiyacı, tanık anlatımları ve fiili kullanım biçimi özel önem taşır. Delil hazırlığı ne kadar erken yapılırsa uyuşmazlığın hukuki çerçevesi o kadar sağlıklı kurulabilir.